Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
İletişim Fakültesi / Gazetecilik Bölümü
Öğrenci Uygulama Haber Sitesi

Milli Mücadele’nin ilk kurşunlarından birini atan, haksızlığa boyun eğmeyen ve vatanı söz konusu olduğunda en yakın dostlarıyla bile karşı karşıya gelmeyi göze alan Kıllıoğlu Hüseyin Efe’nin hikayesi, torunu Dursun Güven’in anlatımlarıyla yeniden canlanıyor.

Aydın’ın Çine ilçesinden yükselen ve Ege’nin dağlarında yankılanan direnişin ateşi, Hüseyin Efe’nin torunu Dursun Güven’in anlatımlarıyla gün yüzüne çıkıyor. Malgaç Baskını’nın kahramanlarından Kıllıoğlu Hüseyin Efe, sadece işgalciye karşı değil, haksızlığa karşı eğilmeyen başı ve "Vatan için savaşılır, para için değil!" diyen onurlu duruşuyla tarihe damga vuruyor. Milli Mücadele’nin ilk kıvılcımlarının çakıldığı günlerde, 1 Haziran 1919’da Yağcılar Köyü’nde alınan o tarihi kararın merkezinde yer alan Kıllıoğlu Hüseyin Efe’nin hikayesi yeniden canlanıyor. Keskin nişancılığı ile bilinen ve cephede bir parmağını kaybeden Hüseyin Efe’nin torunu Dursun Güven, dedesinin hatıralarını paylaşarak bir devrin asil duruşunu gözler önüne serdi. Gerek Adnan Menderes’ten Milli Mücadele için istediği destek sırasındaki tavizsiz tavrı, gerekse Celal Bayar ile yaşadığı tarihsel gerginliklerle bilinen Hüseyin Efe, vatan mevzubahis olduğunda en yakın dostlarını bile karşısına almaktan çekinmedi. Atatürk tarafından teklif edilen maaşı "Biz para için savaşmadık." diyerek reddeden ve yokluk içinde vefat etmesine rağmen onurundan ödün vermeyen Kıllıoğlu Hüseyin Efe’nin mirası, Aydın dağlarında esen rüzgarlarla yaşamaya devam ediyor.

Direnişin ve onurun sembolü kıllıoğlu Hüseyin Efe

Aydın’ın Çine ilçesinden yükselen direniş ateşi, sadece işgalciye karşı değil, aynı zamanda umutsuzluğa ve haksızlığa karşı verilmiş bir mücadeleydi. Döneminin en keskin nişancılarından biri olan Kıllıoğlu Hüseyin Efe, hem dağların hem de adaletin bekçiliğini yaptı. Konuyla ilgili olarak Kıllıoğlu Hüseyin Efe’nin torunu Dursun Güven ile görüştük.

İlk toplantı ve tarihi karar

Çine'nin Yağcılar Köyü’nde 1 Haziran 1919 tarihinde yapılan o tarihi toplantı, Ege’deki direnişin fitilini ateşledi. Subayların ve efelerin bir araya geldiği bu mecliste, vatanın kurtuluşu için yeminler edildi. Torun Dursun Güven, o günleri dedesinin anlatımlarına dayanarak şöyle aktardı: “1 Haziran'da subaylarla efeler toplanıyor. Subaylar, ‘Biz size yeterli mermiyi vereceğiz, siz bize katılın. Çünkü efeler keskin nişancı, attığını vuruyor.’ diyor.”

Menderes ve Bayar ile karşı karşıya

Dursun Güven, Hüseyin Efe’nin sadece cephede değil, lojistik destek konusunda da oldukça sert bir tavır sergilediğini ve o dönem henüz genç bir toprak ağası olan Adnan Menderes’ten Milli Mücadele için destek istediğini anlattı. Güven, o olayı şu sözlerle ifade etti: “Adnan Menderes o zamanlar burada zengin bir ağa. Dedemle Yörük Ali Efe, bir gece beraber gidip ona ‘Sen de savaşa geleceksin.’ diyorlar. Gelmeyince bu sefer ‘O zaman 500 lira para vereceksin.’ diyorlar. Menderes ‘Vermem.’ deyince dedem onu vurmaya kalkışıyor, araya giren Yörük Ali engel oluyor.” Sadece Menderes değil, o dönem “Galip Hoca” takma adıyla bölgede bulunan Celal Bayar da Efe’nin hiddetinden nasibini almıştı. Torun Güven, bir kağıt oyunu sırasında yaşanan gerilimi şu şekilde aktardı: “Celal Bayar Yassıada'da yargılanırken, ‘Ben Kıllıoğlu Hüseyin şakağıma tabanca dayadığı zaman bile korkmadım.’ demiş. Oyunda hile yapınca dedem sinirlenip tabancayı çekmiş.”

Malgaç Baskını ve bir direnişin bedeli

8 Haziran’daki meşhur Malgaç Baskını, düzenli bir ordunun yokluğunda efelerin neler yapabileceğini dünyaya kanıtladı. Ancak bu kahramanlıkların bir de bedeli vardı. Hüseyin Efe, vatanı için çarpışırken elinden yaralanmış ve parmaklarını tam kullanamaz hale gelmişti. “Vatan için savaşılır, para için değil.” diyen Dursun Güven, Çanakkale kahramanı Seyit Onbaşı’ya da atıfta bulunarak gazilerin o günkü yokluk içindeki asil duruşunu anlattı. Hüseyin Efe’nin ve o dönemin kahramanlarının bakış açısını özetleyen Güven, sözlerini şöyle tamamladı: “Atatürk köye kadar gidip onlara maaş bağlıyor ancak onlar bu maaşı kabul etmiyorlar. ‘Biz para için savaşmadık!’ diyorlar. Yokluk içinde öldüler ama onurlarından ödün vermediler.” Bugün Aydın dağlarında esen rüzgar, Kıllıoğlu Hüseyin Efe ve arkadaşlarının cesaretini fısıldamaya devam ediyor. Torunu Dursun Güven’in titizlikle koruduğu bu anılar, bir milletin küllerinden nasıl doğduğunun en canlı kanıtı olarak tarihteki yerini koruyor. Bize değerli zamanını ayırıp bu hatıraları aktardığı için Dursun Güven’e teşekkür ederiz.

Haber: Eylem Zeynep İlhan