Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
İletişim Fakültesi / Gazetecilik Bölümü
Öğrenci Uygulama Haber Sitesi

Karanlık kulvarları zihninde çizdiği haritayla aşan 17 yaşındaki milli yüzücü Yaman Rüzgar Kızılet, 890 gramlık bir bebek olarak başladığı yaşam mücadelesini ay yıldızlı rekorlarla taçlandırıyor. Bir uçak seyahatindeki tesadüfi fark edilişle hayatı değişen genç sporcunun azmi, ailenin adanmışlığı, tıp hekimlerinin takibi ve antrenörünün kulvardaki telsizli yönlendirmeleriyle dünya podyumuna taşınıyor.

Yaman Rüzgar Kızılet’in 890 gramlık prematüre bir bebek olarak başlayıp uluslararası kulvarlara uzanan yaşam mücadelesi, yalnızca bireysel bir azim öyküsü değil; doğru teşhis, multidisipliner tıbbi takip, aile içi dayanışma ve bilimsel antrenman metotları bir araya geldiğinde nelerin başarılabileceğinin somut bir belgesidir. Erken çocukluk döneminde bir uçak seyahatindeki anlık gözlemle başlayan bu yolculuk, sporda egzersizin bir ilaç olduğu gerçeğini gözler önüne sererken, fiziksel engellerin zihinsel kararlılık ve doğru rehberlikle nasıl aşılabildiğini tüm topluma kanıtlamaktadır.

Hostesin dikkatiyle değişen hayat

Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Söke Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu Tıbbi Hizmetler ve Teknikler Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Halit Kızılet, milli yüzücü oğlu Yaman Rüzgar Kızılet’in henüz 3 yaşındayken yaşadığı ve görme kaybının fark edilmesini sağlayan olayın, 2012 yılında ailesiyle birlikte İzmir’e yaptıkları uçak yolculuğu sırasında gerçekleştiğini anlattı. Prematüre doğan çocukların genel olarak hareketli bir yapıya sahip olduğunu belirten Kızılet, yolculuk sırasında görevli bir hostesin Yaman’ın davranışlarındaki farklılığı fark ettiğini söyledi. Hostesin dikkati sayesinde oğullarının sağlık durumuyla ilgili önemli bir gerçeği öğrendiklerini vurgulayan Kızılet, o anları şu sözlerle anlattı: “Yaman, prematüre bir çocuk olduğu için aşırı hareketliydi ve her şeyi karıştırma eğilimindeydi. Uçakta da bu şekilde hareket ederken görevli hostes Yaman’ın sevimliliğiyle ilgilendi. O sırada Yaman’ın eşyaları ve etrafı el yordamıyla yokladığını, bakışlarını odaklayamadığını fark eden hostes, bize ‘Çocuğunuz çevresine bakmıyor, elleriyle bulmaya çalışıyor. Görmesinde bir sorun olabilir mi?’ diyerek uyarıda bulundu. Biz o ana kadar bu hareketleri prematüre doğmasına bağladığımız için görme sorununu fark etmemiştik. Uyarının ardından vakit kaybetmeden hastaneye başvurduk ve yapılan tetkikler sonucunda Yaman’a ileri derecede görme kaybı tanısı konuldu.”

890 Gramlık bebekten havuzdaki rekorlara

Tıbbi teşhisin ardından doktor tavsiyesiyle yüzme sporuna yöneldiklerini kaydeden Halit Kızılet, sporun hem fizyolojik hem de zihinsel gelişimdeki önemine vurgu yaptı. Eskiden hastanede biyolog olarak görev yapan, şu an ise ev hanımlığı yapan eşiyle birlikte konunun tıbbi ve biyolojik boyutunun farkında olduklarını ve çocuğun desteklenmesi gerektiğini bildiklerini ifade eden Kızılet, yüzmenin zamanla profesyonel bir tutkuya dönüştüğünü belirtti. Oğlunun doğumunun ardından yaşadıkları zorlu süreci ve  bugünkü gururunu aktaran baba Kızılet, duygularını şu sözlerle paylaştı: "Yaman 890 gram olarak dünyaya geldiğinde önümüzde belirsiz bir tıbbi süreç vardı. 'Biz ne yapabiliriz, bu hayata nasıl adapte edebiliriz?' diye düşünürken, o bizi hayata adapte etti ve büyük bir mutluluk kaynağı oldu. İlk kucağımıza aldığımızda avucumuz kadardı; şimdi ise benden daha uzun ve havuzda rekorlar kıran milli bir sporcu konumunda. Yüzmeyi çok sevdi, Erzurum’daki yüksek irtifa kampından Aydın’daki antrenmanlara kadar büyük bir azim gösterdi ve milli takıma kadar yükseldi."

Baba-oğul iletişimimiz arkadaşlığa dönüştü

Yaman’ın evdeki doğal halleri ile havuzdaki hırslı yapısını değerlendiren Halit Kızılet, sporun aralarındaki bağı daha da güçlendirdiğini bildirdi. Yaman’ın sadece yüzmeyle değil, basketbol gibi branşlarla da ilgilendiğini ancak görme durumundan ötürü yüzmenin onun için en ideal alan olduğunu belirtti. Evdeki ve havuzdaki Yaman'ı karşılaştıran Kızılet, konuşmasını şöyle sürdürdü: "Yaman evde son derece hareketli ve özgür yapıda bir çocuk. Ancak havuzda durum değişiyor, daima lider olmak, antrenmanda en önde yüzmek istiyor. Bazen antrenman bitiminde 'Baba seni geçtim, birinci oldum, sen de bunu yapabilir misin?' diyerek bana tatlı bir rekabet sunuyor. Bu spor yolculuğu bizim baba-oğul ilişkimizi aşarak çok güçlü bir arkadaşlığa dönüştürdü."

Diğer ailelere çağrı: Çocuklarınıza zaman ayırın

Benzer durumdaki veya engelli çocuk büyüten ailelere de deneyimlerinden yola çıkarak tavsiyelerde bulunan Halit Kızılet, aile desteğinin hayati önem taşıdığına dikkat çekti. Kızılet, mesajını şu cümlelerle tamamladı: "Müsabakalarda veya sosyal hayatta eksik kalan birçok çocukta aile desteğinin yetersiz olduğunu üzülerek gözlemliyoruz. Başarı sadece annenin ya da babanın tek başına yürütebileceği bir süreç değildir; tam bir aile birliği gerektirir. Biz yoğun çalışma tempolarımıza rağmen kendi zamanımızdan feragat ederek Yaman’ın antrenmanlarına ve gelişimine zaman ayırdık. Aileler çocuklarının elinden tutmalı, zaman ayırmalı ve gelişimlerini sonuna kadar desteklemelidir."

Yüzmek bende bir duygudan içgüdüye dönüştü

Görsel algının yerini zamanla diğer duyu organlarının ve içsel reflekslerin aldığını belirten milli yüzücü Yaman Rüzgar Kızılet, havuzda sergilediği yüksek performansı sürekli pratiğe ve zihinsel odaklanmaya bağladığını dile getirdi. Suda hareket ederken mesafe algısını kol sayıları ve kulvar hissiyatıyla yönettiğini ifade eden Kızılet, antrenman disiplinini şu sözlerle açıkladı: "Suyun içindeyken kulvarı ve duvarı tam olarak göremesem de sürekli pratik yapmak vücudumu otomatiğe bağlıyor. Kulvarın haritasını zihnimde çiziyorum, kaç kol attığımı içimden sayarak ne kadar ilerlediğimi ve duvara ne kadar yaklaştığımı anlıyorum. Bitiş ve dönüş noktalarını kendi hissiyatımla ayarlıyorum. Zamanla bu durum sadece bir duygu olmaktan çıkıp tamamen bir içgüdüye dönüştü. Zaten bu sporda yüksek baskı altında ve yarış anında da aynı hassasiyeti koruyabilmeniz gerekiyor."

Saliselerin değerini yarışta kaybedince anladım

Spor kariyerindeki zorlu süreçleri, yaşadığı hırsı ve hedeflerini paylaşan 17 yaşındaki milli sporcu, kendisinden yaşça büyük rakiplerle yarışmanın üzerinde yarattığı psikolojik etkiyi ve kazandığı direnci değerlendirdi. İlk zamanlar çekinceler yaşadığını ancak zamanla bu durumu avantaja çevirdiğini kaydeden Kızılet, müsabaka tecrübelerini şöyle aktardı: "Kendimden yaşça büyük insanlarla yarıştığımda ilk başlarda tedirgin oluyordum. 'Onlar benden kaç yaş büyük, ben çok küçüğüm' hissi oluşuyordu. Ancak sonradan şöyle düşünmeye başladım: 'Ben bu yaşta onlarla yarışabiliyorsam, asıl onların benden çekinmesi gerekir.' Sporda milisaniyelerle kaybettiğim veya altın madalyaya ulaştığım yarışlar oldu. İnsan 'Bir salisenin değeri nedir?' der ya; ben o bir salisenin değerini ikincilikte kaldığımda, çok çalışarak anladım. Kaybettiğim anlarda zihinsel olarak zorlandığım olsa da 'Buraya kadar gelmişken pes edemem.' diyerek ayağa kalktım."

En büyük amacım ülkemin bayrağını zirvede dalgalandırmak 

Yüzme kulvarındaki mücadelesini sadece kişisel bir başarı olarak görmediğini vurgulayan Yaman Rüzgar Kızılet, temel motivasyon kaynağının milli gurur ve toplumsal duyarlılık olduğunu belirtti. Kendisi gibi engelleri aşmak isteyen gençlere de tavsiyelerde bulunan genç sporcu, sözlerini şu şekilde tamamladı: "Kulaç atarken temel motivasyonum ülkemi ve bayrağımı en iyi şekilde temsil etmek. Aynı zamanda Gazze’de yaşanan insanlık dramına karşı oradaki kardeşlerimin sesini duyurabilmek, ülkemin bayrağını göndere çektirip İstiklal Marşımızı okutabilmek en büyük arzum. Kendi durumumda olan gençlere mesajım net: Deneyin, çalışın, gayret edin ve asla pes etmeyin. İnanın işler dışarıdan göründüğünden çok daha kolaydır. İnşallah gelecekte 2028 Los Angeles Olimpiyatları'nda altın madalya kazanarak ülkeme bu gururu yaşatacağım."

Prematüre doğum ve çok yönlü tıbbi takip 

Prematüre doğan çocukların gelişim takibinde disiplinler arası yaklaşımın önemine dikkat çeken Spor Hekimi Mustafa Onur Serbest, ilk süreçte pediatrik kardiyoloji ve ilgili uzmanlarca yapılan düzenli kontrollerin ardından vücut kompozisyonu analizlerinin değerlendirildiğini ifade etti. Gelişimsel değerlerin uygun bulunması halinde çocuğun doğru spor branşına yönlendirildiğini belirten Serbest, sürecin spor hekimliği kontrolünde olumlu yönde seyrettiğini bildirdi.

Görme engelli sporcularda multidisipliner yaklaşım

Görme engelli milli sporcuların performans takiplerinin oldukça profesyonel bir ekiple yürütülmesi gerektiğini vurgulayan Uzm. Dr. Mustafa Onur Serbest, bu süreçte göz hastalıkları uzmanı, çocuk nörolojisi, antrenör ve beslenme uzmanlarının bir arada çalışmasının şart olduğunu kaydetti. Antrenman programları hazırlanırken biyokimyasal değerlerin ve kan tahlillerinin titizlikle incelendiğini aktaran Serbest, sporcularda oluşabilecek sakatlık veya zorlanmaların spor hekimliği tarafından anlık olarak izlendiğini dile getirdi.

“Egzersiz, aslında ilaç derecesinde bir etkiye sahiptir”

Sporun sadece fiziksel değil, psikolojik ve zihinsel gelişim üzerindeki olumlu etkilerine de değinen Serbest, gençlerin mutlaka spor disiplinine kazandırılması gerektiğini belirtti. Düzenli egzersizin kalp ve damar sağlığından özgüven gelişimine kadar geniş bir yelpazede fayda sağladığını ifade eden Dr. Mustafa Onur Serbest, yaklaşımını şu sözlerle tamamladı: "Düzeltilebilir sağlık sorunlarında veya gelişim süreçlerinde egzersiz, aslında ilaç derecesinde bir etkiye sahiptir. İlaç kullanmadan, doğru ve düzenli egzersiz yaptırarak birçok hastalığı ve gelişimsel sıkıntıyı tedavi etmek mümkündür. Günümüzde gençlerimiz arasındaki en büyük problemlerden biri olan ekran veya madde bağımlılığının önüne geçebilecek en etkili yol spordur. Ailelerin ve toplumun bu yolda ilerlemek isteyen gençlere sonuna kadar destek olması gerekir."

S13 kategorisinde teknik metotlar ve telsiz sistemi

Milli yüzücü Yaman Rüzgar Kızılet'in teknik gelişimini ve kulvar adaptasyonunu değerlendiren Antrenör Yunus Emre Güler, sporcusunun S13 engelli kategorisinde mücadele ettiğini belirtti. Bu kategoride sporcuların tapper (dokunma çubuğu) kullanmadığını, bunun yerine antrenmanlarda özel teknik metotlar uygulandığını ifade eden Güler, havuz içi yönlendirme süreçlerini şöyle açıkladı: "Yaman S13 kategorisinde yer aldığı için yarışlarda dokunma çubuğu (tapper) kullanmıyoruz. Kulvarda yön kaybını önlemek adına havuz tabanındaki çizgi ve ışıklandırmalardan faydalanmanın yanı sıra, kol sayısı takibi ve içsel ritim metodunu uyguluyoruz. Antrenmanlarda kendisiyle telsiz sistemi üzerinden iletişim kurarak düdük ve sesli komutlarla tempo artırımını sağlıyoruz. Görme engelli sporcuların işitme duyuları oldukça gelişmiştir, Yaman dışarıdan verdiğim direkt uyarılara anında tepki vererek temposunu milimetrik olarak ayarlayabiliyor."

Yüklenme toparlanma dengesi ve tıbbi iş birliği

Yaman'ın prematüre geçmişi ve fiziksel yapısı göz önüne alınarak antrenman programlarının titizlikle hazırlandığını kaydeden Güler, spor hekimiyle sürekli iletişim halinde olduklarını vurguladı. Aylık kan tahlilleri ve vücut analizlerine göre çalışma temposunu şekillendirdiklerini aktaran antrenör, haftalık antrenman disiplinini şu sözlerle dile getirdi: "Spor hekimimizden gelen veriler doğrultusunda yüklenme ve toparlanma döngüsünü çok hassas yönetiyoruz. Üst üste ağır antrenmanlar yapmak yerine dinlenme günlerimizi sabit tutarak sporcumuzun kas ve kemik gelişimini koruyoruz. Ekstra takviye veya protein tozları yerine doğal beslenme ve sağlık verileriyle hareket ediyoruz. Bu bilimsel yaklaşım, Yaman'ın performansını kademeli olarak zirveye taşıdı."

"10-12 yaş büyük rakiplere karşı dev bir azim" 

Yaman'ın uluslararası kulvardaki başarısına ve hedeflerine dikkat çeken Antrenör Güler, 17 yaşındaki sporcunun kendisinden fiziksel olarak çok daha iri ve yaşça büyük rakiplerle yarıştığına işaret etti. Gençler kategorisinde elde ettiği derecelerle Büyükler Avrupa Şampiyonası'na katılma hakkı kazanan Yaman'ın 2028 Los Angeles ve 2032 Olimpiyatları hedefinde emin adımlarla ilerlediğini belirten Güler, konuşmasını şu şekilde tamamladı: "Yaman 60-65 kilo civarındayken yanında 80-100 kiloluk, kendisinden 10-12 yaş büyük sporcularla yarıştı ve hepsini geride bırakarak finale yükseldi. Aydın ilinde yüzme branşında olimpiyat barajını geçen ilk sporcu unvanını elde etti. Onlarca genç arasından sıyrılarak bu seviyeye gelmesi büyük bir azmin eseridir. Amacımız, İstiklal Marşımızı uluslararası arenada dinletmek ve ülkemize olimpiyat altın madalyası kazandırmaktır."

890 gramlık prematüre bir doğumla başlayıp uluslararası kulvarlara uzanan ilham verici yaşam mücadelesiyle Yaman Rüzgar Kızılet’in hikâyesine tanıklık ettik. Erken çocukluk dönemindeki ilk teşhis sürecinden aile içi adanmışlığa, sporda egzersizin bir ilaç olduğunu ortaya koyan multidisipliner tıbbi takipten antrenörünün bilimsel metotlarına kadar pek çok önemli detaya değindik.Bizlere kapılarını açarak samimi deneyimlerini paylaşan baba Halit Kızılet’e, kulvardaki azmiyle hepimize ilham veren milli yüzücümüz Yaman Rüzgar Kızılet’e, değerli tıbbi görüşlerini aktaran Spor Hekimi Uzm. Dr. Mustafa Onur Serbest’e ve antrenman biliminin detaylarını paylaşan Antrenör Yunus Emre Güler’e teşekkürlerimizi sunarız.

Haber: Elif Yürür