Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
İletişim Fakültesi / Gazetecilik Bölümü
Öğrenci Uygulama Haber Sitesi

Aydın’da psikolojik destek alma oranı son yıllarda dikkat çekici biçimde yükseldi. İki uzman psikolog ve bir psikolog, kentte artan terapi talebinin nedenlerini, kuşak farklılıklarını, ekonomik engelleri ve küçük şehirlerdeki gizlilik kaygısını değerlendirdi.

Aydın’da psikolojik destek arayışı son yıllarda belirgin biçimde arttı. Kentte çalışan uzmanlar, bu yükselişin arkasında toplumsal değişimlerden kuşak farklılıklarına, ekonomik koşullardan küçük şehir dinamiklerine kadar birçok etken bulunduğunu söyledi. Uzman Psikolog ve Psikodramatist İrem Onur Akveran, Uzman Klinik Psikolog Esra Akkuş ve Psikolog Mihriban Kaya, Aydın’daki ruh sağlığı eğilimlerini ortak başlıklar üzerinden değerlendirdi.

Aydın’da terapi ihtiyacının artmasının nedenleri

Uzmanlara göre kentte psikolojik desteğe yönelim özellikle son beş yılda belirginleşti. İrem Onur Akveran, artan farkındalığın en önemli neden olduğunu belirterek, “Artık insanlar psikolojik desteği bir öz bakım biçimi olarak gördü.” dedi. Esra Akkuş, özellikle 25–40 yaş arası yetişkinlerin başvuru oranının yüksek olduğuna dikkat çekti. Bu grubun farkındalığının ve süreçlere uyumunun daha yüksek olduğunu belirtti. Mihriban Kaya ise pandemi sonrası insanların kendini dinleme ihtiyacının arttığını vurguladı: “Eskiden sadece çok ciddi problemler olduğunda gidilen bir yerdi. Şimdi günlük yaşamı etkileyen ilişkisel sıkıntılar, kararsızlıklar ya da kariyer problemleri bile başvuru nedeni hâline geldi.”

Türkiye genelindeki veriler de bu tabloyu destekledi. TÜİK’in 2023 Sağlık Araştırması, yetişkinlerde depresif belirti oranını %6,3 olarak açıklarken, Ipsos’un 2024 Ruh Sağlığı Raporu bireylerin %38’inin psikolojik bir sorun yaşadığını gösterdi.

Toplumsal etkiler ve artan kaygı

Aydın’da psikolojik destek arayışının temelinde en çok anksiyete bulundu. Akveran, ülke gündeminin bireylerin duygusal yükünü artırdığını ifade ederek, “Yaşadığımız coğrafyanın sürekli değişen gündemi sinir sistemini zorluyordu. Bu da duygusal birikime yol açtı.” dedi. Akkuş, öğrencilerde gelecek kaygısının, yetişkinlerde ise iş-yaşam dengesi baskısının öne çıktığını belirtti. Mihriban Kaya ise yerel halkta en sık karşılaşılan sorunların özgüven ve ilişkisel problemler olduğunu ekledi. Dünya Sağlık Örgütü’nün 2023 verilerine göre, Türkiye nüfusunun yaklaşık %17’si yaşamının bir döneminde ruh sağlığı sorunlarıyla karşılaşıyordu. Uzmanlara göre Aydın’daki artış, bu genel eğilimin yerel bir yansıması niteliğini taşıdı.

Kuşak ve cinsiyet farkları: terapiye bakış değişiyor

Aydın’da terapiye yaklaşım kuşaklar arasında belirgin biçimde farklılık gösterdi. Akveran, toplumda hâlâ duyguları bastırma eğiliminin sürdüğünü belirtti, “Olumsuz duygular görünür olduğunda hâlâ ‘delilik’ gibi etiketler olabiliyordu.” ifadelerini kullandı. Esra Akkuş, terapiye yaklaşımda erkeklerin daha mesafeli olduğunu ifade etti: “Erkekler genelde ‘Sorunumu kendim çözerim’ diyerek sürece daha geç başvuruyordu.” Mihriban Kaya ise farkındalığın gençlerde çok yüksek olduğunu, ancak ekonomik koşulların bu yaş grubunun düzenli terapiye devam etmesini zorlaştırdığını söyledi.

Küçük şehir dinamiği: gizlilik ve görülme kaygısı

Aydın’da yaşayan kişiler için psikolojik destek arayışında en önemli çekincelerden biri gizlilik oldu. Akveran, küçük şehirlerde görülebilme kaygısının terapi sürecini etkilediğini belirterek, “Bu nedenle danışanlarla gizlilik sözleşmesi yaptık, böylece güven duygusu arttı.” dedi. Akkuş, ilçelerde yaşayan kişilerin tanınma kaygısı nedeniyle kendi bölgelerinde hizmet almaktan çekinip Aydın merkeze gelmeyi tercih ettiğini ifade etti. Özellikle çift terapisi ve cinsel içerikli terapilerde bu çekincenin arttığını belirtti. Kaya ise küçük şehirlerde yaşam temposunun daha yavaş olmasının kişilerin sorunlarını daha kolay fark etmesine yardımcı olduğunu söyledi.

Ekonomik ve mevsimsel etkenler

Uzmanların ortak görüşüne göre, ekonomik koşullar terapiye erişimde en belirleyici unsurlardan biri oldu. Kaya, terapi ücretlerinin birçok kişi için zorlayıcı olduğunu belirterek, “İhtiyacı olanların önemli bir kısmı maddi sebeplerle sürece başlayamıyor ya da sürdüremiyor.” dedi. Akkuş, başvuruların özellikle kış aylarında ve mevsim geçişlerinde arttığını vurguladı. Mevsimsel değişimlerin ruhsal durumu etkilediğini ifade etti.

Aydın’da farkındalık yüksek ancak erişim…

Aydın’da ruh sağlığı farkındalığı her üç uzmanın değerlendirmesinde de görüldüğü gibi giderek güçlendi. Gençlerde terapiye yönelik açıklık artarken, erkeklerde ve ileri yaş gruplarında çekinceler sürdü. Kentte en yaygın sorun kaygı olurken, küçük şehir yapısına bağlı gizlilik kaygısı ve ekonomik koşullar başvuruları etkiledi. Uzmanlara göre Aydın’da farkındalık yüksek olsa da psikolojik desteğe erişimi kolaylaştıracak görünür ve sürdürülebilir mekanizmalara ihtiyaç duyuluyordu. Bu haberin hazırlanmasına değerli görüş ve deneyimleriyle katkı sunan Uzman Psikolog ve Psikodramatist İrem Onur Akveran’a, Uzman Klinik Psikolog Esra Akkuş’a ve Psikolog Mihriban Kaya’ya teşekkür ederiz.

Haber: Ferit Tercan