Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
İletişim Fakültesi / Gazetecilik Bölümü
Öğrenci Uygulama Haber Sitesi

Aydın’da bebek ve çocuklarla çalışan fizyoterapist Esin Kalender, baby spa uygulamalarında ailelerin ilgisinin çoğu zaman rahatlama, eğlence ve fotoğraf beklentisi üzerinden şekillendiğini söyledi. Kalender, hijyen, su sıcaklığı, bebeğin gelişim durumu ve uzman kontrolünün önemine dikkat çekerken, sosyal medyadan edinilen bilgilerin ailelerde kaygıyı artırabildiğini belirtti. Bebeklerde erken motor gelişimi için yüzüstü zamanının (tummy time) ve serbest hareket alanının önemine vurgu yapan Kalender, gelişim basamaklarında gecikme görüldüğünde hekime ya da bebek fizyoterapistine başvurulması gerektiğini ifade etti.

Bebek spası olarak da bilinen baby spa uygulamaları, son yıllarda ailelerin gündemine daha fazla giriyor. Ancak uygulamanın etrafında oluşan ilgi çoğu zaman bebeğin gelişiminden çok fotoğraf, rahatlama ve sosyal medya paylaşımıyla şekilleniyor. Aydın’da bebek ve çocuklarla çalışan fizyoterapist Esin Kalender’e göre bu noktada asıl mesele, uygulamanın nasıl göründüğü değil, bebeğin gelişim durumuna uygun ve güvenli şekilde yapılıp yapılmadığı. Kalender, ailelerin bebek gelişimi konusunda daha fazla bilgi aradığını ancak bu bilginin her zaman doğru yönlendirmeye dönüşmediğini söyledi.

İlgi var ama beklenti fotoğrafa kayıyor

Kalender, Aydın’da baby spa uygulamalarına ilgi olduğunu ancak ailelerin bu uygulamayı çoğu zaman gelişim desteği olarak değil, eğlence ve fotoğraf deneyimi olarak gördüğünü belirtti. Ailelerin bebeğin motor gelişimi, kas sistemi ya da hareket becerileri üzerindeki etkiden çok, uygulama sırasında çekilecek görüntülere odaklandığını ifade eden Kalender, bu yaklaşımın eksik kaldığını söyledi. Kalender, “Buraya gelenler için baby spa da fotoğraf çok önemli. Hiç kimse onun motor gelişimine, kas ve diğer sistemlere etkisini sormuyor. Biz bebeğimizi buraya götürdük diyorlar. Hâlbuki süreklilik olunca faydası görülebiliyor.” dedi. Ailelerin en çok gaz sancısı ve uyku düzeni şikâyetiyle başvurduğunu belirten Kalender, gaz sancısında rahatlama sağlanabildiğini ancak uyku konusunda düzenli takip ve rutin oluşturmanın önemli olduğunu dile getirdi.

Güvenlikte ilk başlık hijyen ve su sıcaklığı

Baby spa uygulamalarında en önemli başlıklardan birinin güvenlik olduğunu söyleyen Kalender, hijyen, su sıcaklığı, bebeğin kilosu ve gelişim durumunun mutlaka dikkate alınması gerektiğini vurguladı. Uzman kontrolü olmadan yapılan uygulamaların risk oluşturabileceğini belirten Kalender, bebeğin kaç aylık olduğunun, nasıl tutulması gerektiğinin ve masajın hangi bölgelere uygulanacağının bilinmesi gerektiğini söyledi. Kalender, “Hijyen çok önemli. Suyun sıcaklığı önemli. Bebeğin kaç aylık olduğu, ne şekilde tutulması gerektiği, masajın nerelere uygulanacağı bilinmeli. Kemiklerin üzerine masaj yapılmaz. Bölgesel masajların uzman eşliğinde yapılması gerekiyor.” ifadelerini kullandı. Kalender’e göre her bebek için aynı uygulama doğru değil. Prematüre bebekler, cerebral palsy ya da SMA gibi özel durumları olan bebeklerde uygulamanın daha dikkatli planlanması gerekiyor. Bebeğin hasta olmaması, ateşinin bulunmaması, göbek kordonunun düşmüş olması, enfeksiyon ya da ciddi tahriş gibi durumların bulunmaması da uygulama öncesinde dikkat edilmesi gereken noktalar arasında yer alıyor.

Sosyal medya bilgisi kaygıyı büyütüyor

Yeni nesil ebeveynlerin bebek gelişimi konusunda daha fazla araştırma yaptığını belirten Kalender, bu durumun farkındalığı artırırken kaygıyı da büyüttüğünü söyledi. Kalender’e göre sosyal medyada bebek gelişimine ilişkin çok fazla bilgi dolaşıyor ancak bu bilgilerin her biri her bebek için doğru ya da uygulanabilir olmayabiliyor. Kalender, “İnternetten bunu öğrendik, bunu yapıyoruz diyen ailelerle çok karşılaşıyorum. Şu an sosyal medyada bir bilgi karmaşası var. Özellikle çocuk doktorlarına, çocuk psikologlarına ya da alanında uzman kişilere danışılması gerekiyor.” dedi. Ailelerin zaman zaman baby spadan gerçekçi olmayan beklentilerle de gelebildiğini aktaran Kalender, bazı ebeveynlerin bebeklerinin küçük yaşta yüzmeyi öğrenmesini beklediğini söyledi. Kalender, baby spanın yüzme eğitimi olmadığını, uygulamanın su farkındalığı, rahatlama ve gelişim desteği çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Erken gelişimde kritik nokta: Yüzüstü zaman

Bebeklerin erken dönem motor gelişiminde yüzüstü zamanın önemli olduğunu belirten Kalender, ailelerin bu konuda çoğu zaman çekingen davrandığını ifade etti. Annelerin boynunu incitir ya da nefes alamaz kaygısıyla bebekleri yüzüstü yatırmaktan kaçınabildiğini söyleyen Kalender, kontrollü ve güvenli şekilde yapılan yüzüstü zamanın baş kontrolü ve kol farkındalığı açısından önemli olduğunu dile getirdi. Kalender, “Tummy time baş kontrolünü geliştiriyor. Kollarına yük biniyor. Orada kollarının farkındalığı artıyor. Ellerini daha rahat görüyor.” dedi. Bebeklerin sürekli puset, bebek koltuğu ya da kucakta tutulmasının hareket gelişimini sınırlayabileceğini söyleyen Kalender, ailelerin güvenli bir zemin oluşturarak bebeklerin yerde serbest hareket etmesine imkân tanıması gerektiğini belirtti.

Sabit pozisyon gelişimi sınırlayabilir

Kalender, bebek gelişiminde ailelerin en çok dikkat etmesi gereken konulardan birinin hareket alanı olduğunu söyledi. Bebeklerin uzun süre aynı pozisyonda tutulmasının hareket deneyimini azaltabileceğini belirten Kalender, ev ortamının da bebeğin ihtiyaçlarına göre düzenlenmesi gerektiğini ifade etti. Kalender, “Bebekleri sabit pozisyonda korumaktan, sabit pozisyonda tutmaktan sakınsınlar. Onlara her türlü duyu organlarını tanıyabileceği, onların farkına varabileceği aktiviteler sunsunlar. Çünkü duyu olmadan motor hareket olmuyor.” diye konuştu. Isı, ışık ve ses gibi çevresel faktörlerin bazı bebeklerde hassasiyet oluşturabileceğini belirten Kalender, ailelerin bebeklerini daha iyi tanımasının uyku, hareket ve gelişim sürecinde belirleyici olduğunu söyledi.

Gecikme varsa ilk adres hekim olmalı

Bebek gelişiminde erken tanının kritik öneme sahip olduğunu vurgulayan Kalender, gelişim basamaklarında gecikme görüldüğünde ailelerin zaman kaybetmeden uzmana başvurulması gerektiğini belirtti. Kalender, özellikle baş kontrolü ve oturma gibi temel motor becerilerde gecikmenin dikkate alınması gerektiğini söyledi. Kalender, “Eğer bir bebek 4. ayda başını tutamıyorsa, 8. ya da 9. ayda oturamıyorsa mutlaka öncelikle hekime, ardından bebek fizyoterapistine başvurulmalı.” dedi. Engelli bebek ve çocuklarla da çalıştığını ifade eden Kalender, özel gereksinimli çocuklarda ailelerin çoğu zaman aşırı koruyucu davranabildiğini söyledi. Bu yaklaşımın güvenlik kaygısından kaynaklandığını ancak çocuğun hareket olanağını azaltabildiğini belirten Kalender, gelişim sürecinde kontrollü hareket alanının önemine dikkat çekti.

Her bebeğin ritmi kendine özel

Fizyoterapist eşliğinde yapılan baby spa uygulamalarında sürenin bebeğin ayına, kilosuna, toleransına ve konforuna göre değiştiğini belirten Kalender, her bebeğin aynı şekilde değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi. Uygulama sırasında bebeğin gelişim düzeyinin, kas yapısının ve hareket kapasitesinin dikkate alınması gerektiğini ifade eden Kalender, baby spanın yalnızca yüzdürme olarak görülmemesi gerektiğini belirtti. Kalender, “Fizyoterapist eşliğinde yapılan baby spa daha bilinçli, güvenli ve gelişim odaklı oluyor. Hidroterapi sadece yüzdürme değil, kontrollü egzersiz olarak da değerlendirilebilir. Terapötik masaj da rastgele değil, anatomik ve gelişimsel tekniklerle yapılmalı.” ifadelerini kullandı. Kalender, ailelere en önemli tavsiyesinin bebeği tanımak olduğunu belirterek, bebek gelişiminde doğru bilgi, uzman yönlendirmesi ve sakin ebeveyn yaklaşımının belirleyici olduğunu söyledi.

Haber: Ferit Tercan